Cmentarz żydowski - lapidarium

Teren cmentarza przy dzisiejszej ulicy Ojca Bejzyma ulegał systematycznemu zwiększeniu. Kolejne rozszerzenia nastąpiły w latach 1877, 1891-1892 i 1916. W 1919 roku cmentarz miał powierzchnię ponad 21 tysięcy metrów kwadratowych. Mimo to obawiano się wyczerpania możliwości pochówków, dlatego też w 1928 roku gmina zakupiła dodatkowy teren pod cmentarz na Krzekowie o powierzchni 18.000 metrów kwadratowych.Nie dokonano jednak na nim żadnych pochówków. Cmentarz przy ul. Ojca Bejzyma dysponował w tym czasie kaplicą cmentarną, domem ogrodnika, cieplarnią i sanitariatami. Otoczony był ceglanym murem z wejściem od strony ulicy.
Los cmentarza odzwierciedlał losy szczecińskich Żydów. Od 1933 roku rozpoczął się najtragiczniejszy okres w dziejach Żydów szczecińskich. Wraz z objęciem władzy przez nazistów przybrały na sile wystąpienia antysemickie. W 1935 roku uchwalono ustawy norymberskie, które pozbawiały ludność żydowską praw publicznych i obywatelskich. W tym czasie w Szczecinie mieszkało 2322 Żydów. W 1938 roku doszło do zorganizowanego pogromu. „Noc kryształowa" nie ominęła i nekropolii. Hitlerowcy podpalili 10 listopada 1938 roku kaplicę cmentarną. W wyniku zniszczeń wywoła­nych pożarem rozebrano ją na początku 1939 roku do poziomu piwnicy.
Ostateczną faktyczną likwidację gminy przeprowadzono w lutym 1940 roku wywożąc jej członków do obozów zagłady w Lublinie i okolicach. Cmentarz przetrwał wojnę zostając właściwie jedynym śladem po gminie.


http://wyznaniowe.blogspot.com/2011/03/cmentarz-zydowski-w-szczecinie.html