Woziwoda (56 zdjęć)

Osada Woziwoda znana jest od dawna jako siedziba nadleśnictwa. Pierwsza wzmianka o miejscowości pochodzi z 1659 r, kiedy to na terenie Woziwody - Karczmy leżącej w oddali od osady o tej samej nazwie rozegrała się potyczka wojenna między polskim oddziałem partyzanckim pod dowództwem rotmistrza Michałko a wojskiem szwedzkim. Bitwa ta, jedna z wielu, które w owym czasie stoczono w Borach wyróżniała się tym, iż oddziałami szwedzkimi dowodził wówczas brat króla Szwecji Karola Gustawa – królewicz Adolf Jan.
Jozef Janta - Połczyński, dziedzic Dąbrówki. do której Woziwoda - Karczma należała. W 1882 r. wystawił w Małej Komorzy pomnik upamiętniający to wydarzenie. W miejscu tym złożone zostały szczątki poległych w bitwie.
Następna wzmianka Pochodzi z 1769 r. i dotyczy już Woziwody z czterema domami mieszkalnymi, która należała wtedy jeszcze do tej samej wsi co Woziwoda -Karczma, tj. do Dąbrówki i była zaliczana do majętności szlacheckiej.
W 1868 r. na terenie Woziwody Karczmy. należącej do Adama Janty-Połczyńskiego stały dwa domy, w których mieszkało 9 ewangelików i 1 katolik, zaś w 1865 r. był tam jeden dom zamieszkały przez 6 mieszkańców.
Początek zorganizowanych gospodarstw leśnych w Borach Tucholskich przypada pod koniec XVIII w.. kiedy to w oparciu o zarządzenie króla pruskiego "O zagospodarowaniu Puszczy Tucholskiej" lasy królewskie zostały podzielone na rewiry.
W owym czasie Woziwoda ¬ Osada jako nadleśnictwo zajmowała obszar 10591 ha, z tego na lasy przypadało 9218 ha, łąki zajmowały 372 ha. a grunty orne 128 ha. Cały ten obszar należał do parafii śliwickiej, tylko obszar przynależący do Woziwody – Karczmy znajdował się na terenie parafii Raciąż. Lasy obecnego Nadleśnictwa Woziwoda, zmieniającego wielokrotnie swoje granice to dawniejsze trzy rewiry: Wozewoddasche Revier, Gr. Schliewitzer Revier i Wolfbruchsche Revier. Dokumenty świadczące o istnieniu nadleśnictwa o nazwie Woziwoda pochodzą z 1833 r. W 1880 r. z części Nadleśnictwa Woziwoda i Wierzchlas utworzono Nadleśnictwo Trzebciny (Junkerhof) a w 1899 r. z części nadleśnictw Woziwoda i Trzebciny powstało Nadleśnictwo Gołąbek (Taubenfliss). Pod koniec lat 80. XIX w. nadleśniczym Woziwody był Reinhold Schiitte. W 1925 r. nadleśniczym w Woziwodzie został Bolesław Osiński, podleśniczym – Stefan Bogdanowicz, a Piotr Stammka strażnikiem leśnym. Od 1927 r. do 1939 r. nadleśnictwem kierował Konstanty Kamiński. Ponad 8029 ha lasu należało wówczas do skarbu państwa. Duża gorzelnia, której właścicielem byt Leon Janta – Połczyński, właściciel ziemski, senator i minister rolnictwa Rzeczypospolitej w pięciu rządach, leżąca na terenie nadleśnictwa produkowała w tym czasie (1927r.) ok.100 tys. litrów spirytusu. W 1934 r. nadleśniczy posiadał 1 z 54 samochodów osobowych (marki Chevrolet) zarejestrowanych w tym czasie w powiecie tucholskim. W Woziwodzie w dwudziestoleciu wojennym mieściło się tez leśnictwo prywatnych lasów należących do hrabiego Tyszkiewicza. Leśnictwem tym zarządzał Bolesław Gierszewski. Nadleśniczy Konstanty Kamiński 30 października 1939 r. został rozstrzelany w trzeciej zbiorowej egzekucji w Rudzkim Moście.

http://www.portal.tucholski.pl/733-bory-tucholskie-osada-woziwoda