†

Bednarska 22

Działka o szerokości 7,70 m (przeszło 1,5 pręta) stanowiła w 2 połowie XIV w. własność Wernera Drögehorna (Drugehorn) seniora, a później juniora (wybranego po raz pierwszy rajcą w 1403 r., a następnie w latach 1405-1406; w 1410 r. pełniącego urząd kamlarza). W 2 połowie XV w. właścicielem posesji był m. in. rajca Tymoteusz Höger, około połowy XVI wieku Walentyn Böttger (patrz ul. Bednarska 11), a od 1597 r. Andrzej Morenberg (Morenberger - pełniący w 1587 r. funkcję wójta, obrany po raz pierwszy rajcą w 1593 r.; zmarł w 1609 r.). W 1 połowie XVII w. posesja należała do Piotra Freylinga (obranego po raz pierwszy rajcą w 1635 r. zmarł w 1640 r.).
Od 2 połowy XIX w. posesja stanowiła własność starej rodziny menonickiej van Roy: najpierw kupca Piotra van Roy, a od 1799 r. Jakuba van Roy (ur. w Przejazdowie pod Gdańskiem w 1752 r., radny miejski, członek Bractwa Św. Jerzego; zmarł w 1828 r.). W 1813 r. właścicielem posesji był inny menonita, Bernard Jansson wraz z żoną, z domu van Roy. Od 1814 r. posesja stanowiła wspólną własność fabrykanta Daniela Ferdynanda Schwarcka, wicekonsula Wielkiej Brytanii, i jego żony Marii Charlotty, z domu Poselger, oraz Jakuba Mniocha. W latach 1830-1840 właścicielem posesji był Jan Jakub Mnioch, a w 1840-1862 mistrz stolarski August Kędzior.
O wyglądzie kamienicy w dawnych czasach nie mamy żadnych wiadomości. W 1847 r. kamienica spłonęła, zaś po pożarze została odbudowana przez A. Kędziora w formie eklektycznej, jako trzyosiowa, czterokondygnacjowa; fasada tynkowa z międzykondygnacjowymi gzymsami i eklektycznymi oprawami okien; okna czwartej kondygnacji szczególnie wysokie, zasklepione okrągłymi łukami, oświetlające także poddasze; całość zwieńczona dachem kalenicowym z klasycyzującą lukarną. Przed kamienicą ocalało przedproże z dwoma granitowymi słupkami stopni, datowanymi na 1715 r., ozdobionymi u góry liśćmi akantu [obecnie znajdują się przed kamienicą na ul. Garbary 12]; po prawej stronie obudowa zejścia do piwnicy, nad którą jedno przęsło balustrady w formie szczególnie ciekawej, dekoracyjnej kraty żelaznej.
U schyłku XIX w. w kamienicy mieściły się pracownie: szewska Ottona Kocha i krawiecka modystki M. Klatke. W latach 1896-1917 właścicielką kamienicy była Charlotta Mulack, później zaś Maria Szydłowska.
W okresie międzywojennym cała fasada została zmodernizowana przez usunięcie eklektycznych dodatków z wyjątkiem międzykondygnacjowych gzymsów, gzymsu wieńczącego oraz wspomnianej wyżej lukarny, a następnie - w związku z przyłączeniem kamienicy do znajdującej się w sąsiednim budynku (nr 23) fabryki octu i musztardy - przebudowano ją, wydzielając osobne okna dla nowej, piątej kondygnacji, likwidując wejście w przyziemiu. Pociągnęło to za sobą także przekształcenie przedproża (likwidacja stopni i obudowy zejścia do piwnicy).
Dopiero w 1938 r. kamienica przeszła na własność fabryki octu i musztardy, należącej do spadkobierców Pawła Erdmanna, późniejszej spółki Kühne-Erdmann.

Źródło: Rocznik Elbląski tom VI (1973)