Śródmiejska 31

"Dom Schnerrów
W opisach lokalizacji mostu pojawia się jeszcze jeden bohater – dom Schnerrów. Na naszej widokówce to pokolorowany na żółto dwupiętrowy budynek. W rękach rodziny nadrzeczna posesja znajdowała się od 1804 r., kiedy Dawid Krzysztof Schnerr zakupił ją od Jana Jaskulskiego. W księgach hipotecznych zachowanych w Archiwum Państwowym Dawid jest określany jako „falbierz na Przedmieściu Wrocławskim”. Już w 1827 r. stał tutaj dom. W tymże roku Schnerr pożycza od skarbu Królestwa Polskiego 23 tys. zł polskich na wybudowanie farbiarni i blauerni (od niem. Bleicherei – bielarnia) oraz – jeśli dobrze odczytaliśmy stare dokumenty – nowego domu. Umowa zawarta przed notariuszem Franciszkiem Nowosielskim stanowiła, że pożyczkobiorca „przez trzy lata od tej sumy nikomu żadnego procenta opłacać nie będzie”, a od 1831 r. przez lat 20 do 1850 r. włącznie „czyni się [on] obowiązanym do Kasy Ekonomicznej miasta tutejszego (…) corocznie w monecie srebrnej brzęczącej, bieg w kraju i kasach publicznych mającej po złotych 1380 płacić”.
Dawid Krzysztof Schnerr miał troje dzieci. Po jego śmierci w 1847 r. (realizacja testamentu nastąpiła rok później) majątek został podzielony między Fryderyka Wilhelma, Daniela Dawida Edwarda i Krystiannę Charlottę. Pierwszy z synów otrzymał kamienicę przy Przedmieściu Wrocławskim, drugi – folwark z cegielnią w Dobrcu (Dobrzecu) Małym, córka – dom w Sieradzu. Sukcesorem Fryderyka Wilhelma miał zostać Fryderyk Oswald, przygotowywany do zawodu kupieckiego w Królestwie Pruskim. Jego ojciec, chcąc zapewnić synowi zwolnienie od poboru do wojska, zapisał znaczną kaucję na rzecz władz (450 rubli w srebrze w 1859 r.). Los pokrzyżował plany. W 1876 r. Oswald zmarł. Był on znaczącą postacią w mieście; „Kaliszanin” w krótkim wspomnieniu żegnał naczelnika straży ogniowej i kierującego firmą Buhle et Comp (jak ustalił Sławomir Przygodzki, przedsiębiorstwo założone przez pochodzącego z Leszna Jana Henryka Buhle już w 1866 r. zakupił ojciec Oswalda – Wilhelm). Właścicielem interesującego nas domu w 1877 r. został kolejny z rodu Schnerrów Juliusz Fryderyk.
W 1910 r. posesja przy ul. Wrocławskiej 39 (później Marszałka Piłsudskiego 31) przeszła w ręce Adolfa Teodora Handke. Stary świat miał istnieć jeszcze tylko 4 lata. W czasie I wojny światowej dom Schnerrów podzielił los śródmieścia – został spalony. Jego dramatyczne ruiny pokazuje kolejna widokówka.
Nowy właściciel w 1915 r. uruchomił na zgliszczach sklep, a cztery lata później rozpoczął budowę domu według projektu dobrze znanego nam architekta Alberta Nestrypkego. Charakterystyczna elewacja od strony rzeki, zgodnie z kierunkiem odbudowy kaliskiej „starówki”, ma nałożone, stylizowane na renesansowe, attyki. Kamienica, w stosunku do poprzedniej, jest wyższa – uzyskała dodatkowe piętro. Kaliszanie międzywojenni dobrze pamiętają, że tutaj mieścił się słynny sklep Bata wraz z warsztatem reperacji obuwia.
W czasach tużpowojennych, gdy starą ulicę przemianowano na Marszałka Żymierskiego, władze ludowe przeznaczyły parter na Dom Książki, następnie wzorcowy sklep odzieżowy Miejskiego Handlu Detalicznego (MHD). W latach 80., co już pamiętamy, w witrynach pojawiły się charakterystyczne jaskółki z logo Mody Polskiej. Kaliszanki zaglądały tutaj w rozpaczliwej potrzebie ratowania zasobu swoich szaf z garderobą. Funkcjonujący dzisiaj w tym samym miejscu lumpeks w przedziwny sposób… kontynuuje tradycję. Rzeczywistość lubi się przeglądać w krzywym zwierciadle."
Anna Tabaka,
Maciej Błachowicz

http://www.zyciekalisza.pl/?str=82&id=157107

/>

więcej