Barbakan - trwała ruina

Barbakan – gotycka w założeniu budowla, istniejąca niegdyś na południowo-zachodnim obrzeżu Starego Miasta w Bieczu, na przedpolu Bramy Górnej, tuż przy wylocie dzisiejszej Węgierskiej do ulicy Grunwaldzkiej. Obecnie w postaci trwałej ruiny – zachowane są jedynie fundamenty i przyziemie.

Historia owej budowli zaczyna się być może już w XVw. Na przełomie XVI i XVIIw. okazało się potrzebne wzmocnienie Bramy Górnej (głównej bramy do miasta). Bramę tę przebudowano całkowicie w latach 1584-1610 i wtedy również powstał barbakan w znanej nam postaci. Obiekt został zniszczony ponownie ok. 1657 kiedy Szwedzi najechali miasto. Destrukcji dopełnił wielki pożar miasta w 1756 r. Podczas przebudowy drogi dokonanej przez rząd austriacki w latach 1790-1794 zrujnowana i niepotrzebna już budowla została ostatecznie rozebrana. 

Przez blisko 300 lat fundamenty barbakanu przeleżały pod ziemią. Odkryto je podczas remontu skrzyżowania ulic w pobliżu obiektu w 1964 r. W trakcie prowadzonych badań archeologicznych w korycie dawnej fosy znaleziono m.in. kilka kamiennych kul armatnich (obecnie w zbiorach miejscowego Muzeum). W 1971 r. fundamenty barbakanu zostały zakonserwowane i równocześnie odsłonięto i uwidoczniono ich zarys w terenie oraz nadbudowano zmurszałe fragmenty.

Pozostałości całego założenia obronnego składają się z fundamentów kolistego barbakanu o średnicy zewnętrznej blisko 13 m oraz łukowato wygiętej tzw. szyi, długości ok. 22 m i szerokości 8-9 m, łączącej niegdyś barbakan z właściwą bramą. Wewnątrz szyi, między jej murami, biegła droga do miasta. Ponad dawną fosą szyja przechodzi sklepionym mostkiem.