Brusy to miasto na Pomorzu, w woj. pomorskim, w powiecie chojnickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Brusy.
Położone w Borach Tucholskich.
Za czasów krzyżackich ( 1309 - 1466) Zabory włączono do Komturostwa tucholskiego, które znajdowało się wówczas w Prusach Królewskich. Po wykupieniu przez Krzyżaków pobliskich Kosobud i przeniesieniu tam siedziby administratora ziemi zaborskiej Brusy stały się miejscowością podległą Kosobudom. W 1773 roku utworzono powiat chojnicki, do którego należały Brusy.
Historia Brus rozpoczyna się w 1351 roku, kiedy to otrzymały one przywilej osadniczy, wystawiony w Tucholi przez tamtejszego komtura Konrada Vullekopa w obecności braci zakonnych, wójta i przedstawicieli rycerstwa. Przez długie lata Brusy pełniły funkcję służebną
wobec sąsiednich Kosobud, siedziby wójtostwa za czasów krzyżackich.
Awans cywilizacyjny Brus w drugiej połowie XIX wieku uzasadniony jest wybudowaniem w 1856 roku drogi bitej oraz linii kolejowej Chojnice - Brusy w 1902 roku. Wieś nabrała charakteru miejskiego i stała się siedziba licznych spółek gospodarczych. Chór i miejscowa biblioteka utwierdzały rodzimą kulturę. Dziewiętnaste stulecie to dla Brus również okres rozbudzania świadomości narodowej i intensywnych działań lokalnych patriotów, przeciwdziałających germanizacji.
W 1988 Brusy uzyskały prawa miejskie.
więcej
